Αστραφτερή και με το πέρασμα του χρόνου να της προσθέτει αναπάντεχη γοητεία η Φέι Νταναγουέι -συνοδευόμενη από το διευθυντή του Φεστιβάλ Kινηματογράφου Θεσσαλονίκης, Μιχάλη Δημόπουλο- μίλησε το Σάββατο, 10 Νοεμβρίου, στους Έλληνες και ξένους δημοσιογράφους, χωρίς να φείδεται χρόνου.

'Ανετη, προσηνής και πολύ αυθόρμητη, η "Μπόνι" της μεγάλης οθόνης και επίσημη προσκεκλημένη του 42ου Φεστιβάλ αναφέρθηκε με ενθουσιασμό στη νέα ταινία της με θέμα τη Μαρία Κάλας, αλλά και στο πρώτο της σκηνοθετικό εγχείρημα, το ντοκιμαντέρ "Yellowbird", που έχει άλλωστε περιληφθεί στο πρόγραμμα του 42ου Φεστιβάλ. Προβάλλεται μαζί με την ταινία του Tζέρυ Σάτζμπεργκ H κρυφή ζωή ενός μανεκέν / Puzzle of a Downfall Child (1970), στην οποία η Φέι Nταναγουέι πρωταγωνιστεί, παρουσία του σκηνοθέτη και της πρωταγωνίστριας, στο πλαίσιο τιμητικής εκδήλωσης.

Εκλεκτική στις επιλογές της, κάτι και που η ίδια επιβεβαίωσε, η Φέι Νταναγουέι δημιούργησε ένα πολύ ιδιαίτερο γυναικείο πρότυπο στα κινηματογραφικά χρονικά, ξεφεύγοντας από τις ταμπέλες του sex symbol και της μοιραίας γυναίκας. Υποδύθηκε γυναίκες εύθραυστες, αλλά και δυναμικές. "Με αντιπροσωπεύουν όλοι μου οι ρόλοι. Aλλωστε, πρέπει να έχεις δύναμη για να προβάλλεις το εύθραυστο στοιχείο"

Προικισμένη με την αδιαμφισβήτητη ποιότητα της σταρ, στοιχείο που της αναγνώρισαν και η Τζόαν Κρόφορντ και η Μαρλεν Ντίτριχ, η αμερικανίδα ηθοποιός δήλωσε ότι το σημερινό σταρ σίστεμ θέλει τις εκπροσώπους του με λιγότερο γκλάμουρ, καθώς δεν υπάρχει πια το "όνειρο της ομορφιάς. Τα πρότυπα είναι πιο γειωμένα και κοντά στην καθημερινή ζωή, κάτι που είναι επίσης πολύ ωραίο. Μου αρέσουν πολύ η Γκουίνεθ Πάλτροου, όπως και πολλά άλλα νέα κορίτσια".

Ώριμη και έτοιμη να περάσει πίσω από την κάμερα, η ηθοποιός είχε μία υπέροχη εμπειρία σκηνοθετώντας το "Yellowbird", μια ιστορία του Τένεσι Ουίλιαμς, με τον οποίο είχε πολύ στενή φιλία. "Συνηθίζαμε να κυκλοφορούμε με τη λιμουζίνα και ο Τένεσι έπαιζε τον Σταν και εγώ την Άλμα. Το λάτρευα. Γελούσαμε και οι δύο πολύ με αυτήν την ιστορία, καθώς, για πρώτη φορά στη δραματουργία του Ουίλιαμς, είναι κωμικός ο τρόπος με τον οποίο παρουσιάζεται μια γυναίκα. Οι ηρωίδες του ήταν συνήθως Νότιες, τραγικές και καταραμένες γυναίκες, που αγωνίζονται για την ομορφιά και την τέχνη, αλλά καταρρακώνονταν από τη κτηνωδία του περιγύρου. Αυτή τη φορά έκανε κάτι εντελώς διαφορετικό και το λάτρεψα. Πριν από τρία χρόνια μου έβαλαν την ιδέα να το σκηνοθετήσω. Βρήκαμε τα χρήματα και συμφώνησαν οι ηθοποιοί, ο Τζέιμς Κόλμπερν, η Μπρέντα Μπλέιθιν".

Δηλώνοντας τυχερή, καθώς συνεργάστηκε με ανθρώπους που θαύμαζε, όπως τον Νόρμαν Τζούισον στο Yπόθεση Τόμας Κράουν, τον Άρθουρ Πεν στο Μπόνι και Κλάιντ, τον Ελία Καζάν στο Συμβιβασμό, η Νταναγουέι έκανε ιδιαίτερη μνεία στον Εμίρ Κουστουρίτσα, που τη σκηνοθέτησε στο Arizona Dream, παραλληλίζοντας τον με τον Φελλίνι. "O Kουστουρίτσα είναι εξαιρετικός σκηνοθέτης και αρκετά παρεξηγημένος στην Αμερική. Νομίζω ότι μόνο η Miramax κατάλαβε την ποιότητα του, ενώ τα μεγάλα στούντιο δεν είχαν ιδέα για τη δουλειά του. Ήταν υπέροχο να δουλεύεις μαζί του, αν και συχνά μας αποδιοργάνωνε. Ο Νόρμαν Τζούισον μου είχε πει κάποτε ''κάνεις μία ταινία, όχι ένα σενάριο'', που σημαίνει ότι ξεκινάς από το σενάριο, ελπίζοντας να είναι πολύ καλό, και μετά η ταινία αποκτά τη δική της ζωή. Ο Κουστουρίτσα το ήξερε αυτό και έτσι έκανε συνέχεια αλλαγές".

Η ίδια θεωρεί δάσκαλό της τον Eλία Καζάν που τη σκηνοθέτησε στον πρώτο της ρόλο στο Συμβιβασμό, στη θεατρική ομάδα Lincoln Center Repertory Company. "Έχω μόνο καλά λόγια να πω για τον Καζάν. Αυτός δημιούργησε την αμερικάνικη ηθοποιία και άλλαξε εντελώς τη καλλιτεχνική φόρμα. Ήταν ένας υπέροχος καλλιτέχνης και μου έμαθε πώς να δουλεύω. Είχα ξεχάσει προς στιγμήν ότι ο Καζάν ήταν Έλληνας. Η Ελλάδα είναι μία καταπληκτική χώρα με μεγάλη προσφορά".

Η επόμενη ταινία της αμερικανίδας ηθοποιού, με αφορμή το πρόσωπο τη Μαρία Κάλλας, καταπιάνεται με το ζήτημα της καλλιτεχνικής εμπειρίας, "της τρέλας, του πόνου και της αβεβαιότητας. Έχει να κάνει με την ανασφάλεια και την ευπάθεια του καλλιτέχνη. Αυτό είναι που λατρεύω στην Κάλλας και όχι την ντίβα, όλα όσα ο κόσμος θέλει να πιστεύει για ανθρώπους σαν και αυτή και μένα".

Επαναλαμβάνοντας ότι είναι τυχερή, και για το λόγο ότι έκανε αρκετές σημαντικές ταινίες, η αμερικανίδα ηθοποιός μίλησε ιδιαίτερα θερμά και για το φιλμ Η κρυφή ζωή ενός μανεκέν, εκφράζοντας την ευγνωμοσύνη της στο διευθυντή του Φεστιβάλ, Μιχάλη Δημόπουλο, για την προβολή της ταινίας. Η κρυφή ζωή ενός μανεκέν, από τις πιο αγαπημένες ταινίες της, δεν έτυχε μεγάλης αποδοχής στην Αμερική. Το ίδιο, σημείωσε, συνέβη και με το σκηνοθέτη της ταινίας, Τζέρυ Σάτζμπεργκ. "Κανείς, σχεδόν, στην Αμερική δεν εκτίμησε τη σιωπηλή προσωπική ματιά του. Είναι περίεργο, αλλά το Χόλιγουντ χρειάζεται όλους μας να παλεύουμε, χρειάζεται φεστιβάλ σαν και αυτό της Θεσσαλονίκης, που να μιλάει για δουλειές με βαθύτερο μήνυμα και πέρα από τη διαφήμιση. Και είναι υπέροχο που αυτό το Φεστιβάλ δίνει την ευκαιρία στους νέους δημιουργούς, προβάλλοντας τις πρώτες και δεύτερες ταινίες τους. Είναι συναρπαστικό να παρακολουθείς όλη αυτή τη συμπιεσμένη ενέργεια", συμπλήρωσε, προτρέποντας τους νέους κινηματογραφιστές να είναι προσεκτικοί, παρατηρητικοί, να σκέφτονται και να χρησιμοποιούν το ένστικτο τους.

Το τρομοκρατικό χτύπημα της 11ης Σεπτεμβρίου ήταν ένας λόγος, για τον οποίο η έλευση της στη Θεσσαλονίκη ήταν μέχρι την τελευταία στιγμή αμφίβολη. Τελικά υπερίσχυσε η επιθυμία της να έρθει στην Ελλάδα, που βρίσκεται στη σκέψη της τα τελευταία τέσσερα χρόνια. Πάντως η ηθοποιός υπεραμύνθηκε της πολιτικής που ακολουθούν οι ΗΠΑ, στο ζήτημα της αντιμετώπισης της τρομοκρατίας. "Πρέπει να αποφασίσουμε πώς θα προστατευθούμε και θα αμυνθούμε για τα πιστεύω μας, να νικήσουμε τις καταστροφικές δυνάμεις που είναι ελεύθερες. Πρέπει να εργαστούμε ως ενωμένος κόσμος για να σταματήσουμε την καταστροφή που συντελείται από τρομοκρατικές ομάδες, που κρύβονται πίσω από τη Θρησκεία και το Θεό", σημείωσε για να καταλήξει: "Όλοι μας λυπόμαστε για οποιαδήποτε καταστροφή. Όλοι μας λυπόμαστε για τα θύματα σε όλο τον κόσμο. Είναι λυπηρό και αυτό που συμβαίνει στο Αφγανιστάν, γιατί είναι μια χώρα διχασμένη. Δεν θέλω να κάνω κήρυγμα, ούτε πολιτική, αλλά δεν μπορούμε να μη χαρακτηρίσουμε τα γεγονότα της 11ης Σεπτεμβρίου ως απεχθή και σατανική επίθεση στη ζωή. Κανείς μας δεν αισθάνεται άνετα. Και ισχύει το ίδιο και για μία γυναίκα, που ζει στο Αφγανιστάν και για μένα, που ζω στις ΗΠΑ".

Σάββατο, 10 Νοεμβρίου, 2001