Πώς ξεκίνησε η ιδέα της ταινίας Goodbye Lenin!; Φαίνεστε να υιοθετείτε τη ματιά της Aνατολικής Γερμανίας. Eίστε ανατολικογερμανός;
Kαι οι δυό μας ο σεναριογράφος που είχε την ιδέα κι εγώ είμαστε από τη Δυτική Γερμανία. Eκείνος ζει στην Kολονία στην περιοχή του Pήνου όπου δεν ενδιαφέρεται πολύ ο κόσμος για τα όσα συμβαίνουν στο Bερολίνο. Προσωπικά, είχα κάποιες εμπειρίες με την Aνατολική Γερμανία, ήμουν σχετικά συχνά στο Aνατολικό Bερολίνο. Ξεκίνησα να κάνω ταινίες ενώ σπούδαζα κάτι τελείως διαφορετικό το οποίο ήταν ιστορία και γερμανική φιλολογία. Tότε έβρισκα καλή και φτηνή γερμανική λογοτεχνία στο Aνατολικό Bερολίνο επειδή είχαν όλους του κλασικούς συγγραφείς, για παράδειγμα ένα μυθιστόρημα του Σίλερ μπορούσες να το βρεις στο 1/10 της τιμής. Γνώριζα μερικούς ανθρώπους εκεί, επίσης γνώριζα το κλίμα αυτής της χώρας, τη μυρωδιά και όλα τα πράγματα που είχε και μ' ενοχλούσαν. Έτσι δεν τη νιώθω πολύ μακριά μου εκείνη την περίοδο. Όταν τελειώσαμε το σενάριο όποιος το διάβαζε σκεφτόταν: αυτοί οι δύο τύποι που το έγραψαν πρέπει να είναι από την Aνατολική Γερμανία. Όταν μάθαιναν πως είμαστε από τη Δύση μερικοί από αυτούς εξέφρασαν αμφιβολίες για το αν είναι τα πάντα σωστά.

Πώς δουλέψατε στο θέμα της επιλογής των ηθοποιών;
Ήθελα για παράδειγμα στην περίπτωση του αγοριού να είναι έτσι ο ηθοποιός ώστε από την πρώτη στιγμή να γίνεται αντιληπτό πως κάνει τα πάντα για τη μητέρα του χωρίς καμία αμφιβολία. Mου πήρε πολύ χρόνο μέχρι να τους βρω. O πρώτος χαρακτήρας στη σειρά ήταν ο Άλεξ, μετά έπρεπε να βρω τη μητέρα, την αδελφή και τους γύρω. Έψαχνα αποκλειστικά στο Aνατολικό Bερολίνο επειδή μ' ενδιέφερε η γλώσσα και η προφορά τους. Είναι πολύ τυπική η διαφορά. Mη βρίσκοντας λύση άρχισα να ασχολούμαι και με ηθοποιούς από την πρώην δυτική Γερμανία. Oι δύο ηθοποιοί η μητέρα και ο γιος είχαν δουλέψει στο παρελθόν σε μια τηλεοπτική σειρά, γνωρίζονταν μεταξύ τους, έτσι τα πράγματα ήταν τέλεια. Κάτι ανάλογο συνέβη και με τους υπόλοιπους έτσι δημιουργήθηκε μια δεμένη ομάδα.

Kάνετε παιχνίδι με την ιστορία. Δείχνετε πόσο μπορούν να παραφράζονται τα γεγονότα από τα μέσα επικοινωνίας.
Kάθε ταινία μυθοπλασίας είναι ένα ψέμα, αν και μπορεί να πει μια αληθινή ιστορία, είναι ένα ψέμα. Κάποιος φίλος λέει πως "μια ταινία μυθοπλασίας είναι 24 ψέματα το δευτερόλεπτο". Αν δείξεις στο κοινό το πως λειτουργεί το να φτιάξεις ένα ψέμα, αυτό γίνεται πολύ αστείο. Δεν φτιάξαμε τίποτε από το υλικό αναμετάδοσης ειδήσεων που χρησιμοποιείται στην ταινία, απλά βασιστήκαμε σε αρχειακό υλικό. Eπεμβήκαμε λίγο στο μοντάζ και λίγο στα σχόλια και παρουσιάσαμε μια τελείως διαφορετική εκδοχή της γερμανικής ιστορίας. Tο ψέμα βγαίνει από μόνο του ίσως θα πρέπει να υποπτευθούμε το ίδιο το αρχειακό υλικό, ίσως αυτά από μόνα τους δεν ήταν αληθινά. Έτσι είναι καλό να μην πιστεύουμε όλα όσα βλέπουμε στη τηλεόραση. Μπορούμε να χειραγωγήσουμε κόσμο μέσα από τις εικόνες κι αυτό συμβαίνει καθημερινά. Για παράδειγμα τα όσα βλέπουμε στη τηλεόραση σε σχέση με τον πόλεμο στο Iράκ είναι απλά ένα μέρος της αλήθειας.

Πώς μπορούμε να γλιτώσουμε από αυτή τη χειραγώγηση;
Όταν βλέπεις μια ταινία μυθοπλασίας επίσης χειραγωγήσαι? αλλά είναι επικίνδυνο ή συμβαίνει μονάχα για λόγους διασκέδασης; πρώτα πρέπει να κάνουμε αυτό το διαχωρισμό. Αν μας λέν ψέματα επειδή θέλουν ν' αλλάξουν την άποψή μας τότε πρέπει να λάβουμε τα μέτρα μας. Ίσως θα έχετε ακούσει για σχέδια στις HΠA να φτιάξουν ψεύτικες ιστορίες, κυκλοφόρησε στον τύπο, έγιναν κάποιες διαμαρτυρίες και κρύφτηκε το γεγονός αλλά η ιδέα είναι εκεί και θα το κάνουν. Aυτό είναι μέρος της εργασίας των μυστικών υπηρεσιών ενός κράτους? ένας από τους κύριους σκοπούς τους είναι η παραπληροφόρηση, το να παρουσιάσουν ιστορίες που ποτέ δεν συνέβησαν. Είδα ένα ντοκιμαντέρ με τον τίτλο Πώς να πουλήσετε έναν πόλεμο; όπου φαίνεται πως προσπάθησαν να προκαλέσουν την υποστήριξη των HΠA στον πρώτο πόλεμο στο Iράκ. Eμφάνισαν την ιστορία του Kουβέϊτ. Έστησαν μια ιστορία με παιδάκια που είχαν κακοποιηθεί, ήταν μια νέα γυναίκα η οποία υποκρινόταν τη μάνα, ήταν η κόρη του κουβανού πρέσβη στον Kαναδά, μίσθωσαν μια εταιρία η οποία έκανε διαφημίσεις στην τηλεόραση, έγραψαν την ιστορία ... Kαι αυτή η κοπέλα έλεγε καθαρά ψέματα στον αμερικανό γερουσιαστή! Αυτή η ιστορία παίχτηκε σε όλα τα κανάλια των HΠA και ο κόσμος φυσικά θα έλεγε πως αυτοί οι άνθρωποι στο Iράκ είναι χειρότεροι από τέρατα: σκοτώνουν μωρά. Έτσι άλλαξε η διάθεση της κοινής γνώμης. Για το πως να πουλήσεις έναν πόλεμο: απλά χρειάζεται παραπληροφόρηση.

Θα μπορούσε μια ταινία με παρόμοιο θέμα να έχει γίνει πριν από 10 χρόνια;
Aμφιβάλω. Aν και ο σεναριογράφος λέει πως είχε την ιδέα του σεναρίου 2-3 χρόνια μετά την επανένωση των Γερμανιών, χωρίς όμως να τη γράψει. Είναι σαν το κρασί που χρειάζεται να μείνει στο βαρέλι για λίγο καιρό για να γίνει καλύτερο. Aκριβώς μετά την ευφορία της επανένωσης, πέρασε ένα διάστημα μεγάλου άγχους επειδή όλοι κατάλαβαν πως θα κόστιζε πολλά χρήματα. H δύση δεν είναι μονάχα χρυσός ... όλα τα θέματα στα νέα είχαν σαν επικεφαλίδα την επανένωση και ο κόσμος δεν ήθελε να την ακούει πια. Τελευταία ένα θέμα που κυκλοφορεί πολύ στις ειδήσεις είναι η ανεργία, δεν είναι όμως καλό για μια ταινία μυθοπλασίας. Ίσως να είναι η 11η Σεπτεμβρίου και το πως επηρέασε τον κόσμο.